بازخوانی کودتای ۲۸ مرداد در شب‌های اقتدار دامغان؛ تأکید فرمانده سپاه بر ضرورت اعتماد به مردم

در ادامه برنامه‌های «شب‌های اقتدار» در شهرستان دامغان، سرهنگ پاسدار احمدحسین‌پور، فرمانده سپاه شهرستان دامغان، در جمع مردم با گرامیداشت یاد و خاطره شهدا و امام شهدا، به تشریح ابعاد تاریخی کودتای ۲۸ مرداد سال ۱۳۳۲ پرداخت و با مرور روند ملی شدن صنعت نفت و نقش دولت‌های انگلیس و آمریکا در تحولات آن دوران، بر ضرورت توجه به درس‌های تاریخی و اتکا به ظرفیت مردم تأکید کرد.

سرهنگ احمدحسین‌پور سخنان خود را با درود و صلوات بر محمد و آل محمد(ص) و یاد شهدای انقلاب اسلامی آغاز کرد و گفت: برای شناخت درست کودتای ۲۸ مرداد باید به حدود ۱۲۰ سال قبل و زمان کشف نفت در مسجدسلیمان بازگشت؛ زمانی که شرکت‌های انگلیسی برای بهره‌برداری از منابع نفتی ایران وارد کشور شدند.

وی با اشاره به قراردادهای نفتی آن دوران اظهار کرد: در قرارداد دارسی، سهم عمده‌ای از درآمد نفت ایران به انگلیس اختصاص داشت و سهم ایران بسیار محدود بود؛ موضوعی که نمونه‌ای از مناسبات استعماری و ناعادلانه حاکم بر ایران در آن دوره به شمار می‌رفت.

ملی شدن صنعت نفت؛ شکل‌گیری یک مطالبه عمومی

فرمانده سپاه شهرستان دامغان در ادامه با اشاره به ۲۹ اسفند ۱۳۲۹، ملی شدن صنعت نفت را نتیجه شکل‌گیری یک مطالبه عمومی و همراهی جریان‌های مختلف سیاسی و مذهبی دانست و گفت: ملی شدن صنعت نفت با نقش‌آفرینی چهره‌هایی همچون دکتر محمد مصدق، آیت‌الله کاشانی و شهید نواب صفوی به یک مطالبه ملی تبدیل شد و مردم خواستار استقلال نفتی ایران شدند.

وی افزود: ملی شدن صنعت نفت موجب شد دست استعمار از نفت ایران کوتاه شود و کشور در یکی از مهم‌ترین عرصه‌های اقتصادی خود به استقلال دست پیدا کند؛ اما این اتفاق با واکنش شدید انگلیس مواجه شد.

تحریم و فشارهای همه‌جانبه علیه ایران

احمدحسین‌پور با اشاره به اقدامات انگلیس پس از ملی شدن صنعت نفت اظهار کرد: انگلیس برای مقابله با ایران مجموعه‌ای از اقدامات را در دستور کار قرار داد که از جمله آنها تحریم خرید نفت ایران، پیگیری‌های حقوقی در مجامع بین‌المللی، ایجاد فشارهای امنیتی و سیاسی و تهدید نظامی بود.

وی همچنین با اشاره به شرایط منطقه‌ای آن دوران گفت: انگلیس تلاش کرد از ظرفیت کشورهای منطقه نیز برای فشار بر ایران استفاده کند و این اقدامات نشان می‌دهد دشمنان ایران برای بازگرداندن شرایط گذشته، از ابزارهای مختلف اقتصادی، حقوقی، امنیتی، نظامی و سیاسی استفاده کردند.

تلاش آمریکا برای ورود به اقتصاد ایران

فرمانده سپاه شهرستان دامغان در ادامه به نقش آمریکا در تحولات پیش از کودتای ۲۸ مرداد اشاره کرد و با بیان اینکه موضوع سرمایه‌گذاری شرکت‌های آمریکایی در ایران نیز در آن دوره مطرح شده بود، اظهار کرد: طرح‌هایی برای ورود گسترده سرمایه‌گذاران آمریکایی به صنایع و معادن ایران مطرح شد، اما برخی نمایندگان مجلس آن زمان این طرح‌ها را مغایر با منافع ملی دانستند و اجازه ندادند به شکل مورد نظر اجرایی شود.

وی سپس به تغییر رویکرد آمریکا در قبال دولت مصدق اشاره کرد و گفت: در دوره ریاست‌جمهوری هری ترومن، آمریکا در ظاهر از دولت مصدق در برابر انگلیس حمایت می‌کرد، اما با روی کار آمدن دولت آیزنهاور، رویکرد آمریکا تغییر کرد و موضوع براندازی دولت مصدق در دستور کار قرار گرفت.

نقش سازمان سیا در کودتای ۲۸ مرداد

احمدحسین‌پور با اشاره به نقش آلن دالس و سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا در طراحی و اجرای کودتا اظهار کرد: پس از روی کار آمدن آیزنهاور، آلن دالس به ریاست سازمان سیا رسید و برادر او نیز در ساختار سیاست خارجی آمریکا قرار گرفت. به گفته وی، این مجموعه تلاش کرد رئیس‌جمهور آمریکا را برای اجرای عملیات علیه دولت مصدق متقاعد کند.

وی افزود: یکی از شروط اصلی برای اجرای عملیات، حفظ جایگاه شاه و همچنین باقی نماندن ردپای مستقیم آمریکا در کودتا عنوان شده بود و برای اجرای عملیات، کرمیت روزولت به ایران اعزام شد.

شکست مرحله نخست کودتا در ۲۵ مرداد

فرمانده سپاه شهرستان دامغان با تشریح روند وقایع گفت: قرار بود مرحله نخست کودتا در ۲۵ مرداد سال ۱۳۳۲ اجرا شود و مصدق دستگیر و دولت منحل شود، اما با اطلاع یافتن مردم و طرفداران دولت و حضور آنها در خیابان‌ها، این مرحله از کودتا با شکست مواجه شد.

وی ادامه داد: پس از شکست مرحله نخست، محمدرضا شاه کشور را ترک کرد و به ایتالیا رفت و در شرایطی که تصور می‌شد کودتا شکست خورده است، تلاش برای اجرای مرحله دوم ادامه پیدا کرد.

نقش فضای روانی و خالی شدن خیابان‌ها

احمدحسین‌پور در ادامه به یکی از مهم‌ترین بخش‌های روایت خود از کودتای ۲۸ مرداد اشاره کرد و گفت: پس از شکست مرحله نخست، تلاش شد با ایجاد یک فضای روانی و امنیتی، مردم از حضور در خیابان‌ها منصرف شوند.

وی افزود: در آن مقطع، با طرح نگرانی درباره امنیت اتباع و شهروندان آمریکایی در ایران، این موضوع به دولت وقت منتقل شد و در نهایت شرایطی ایجاد شد که مردم از خیابان‌ها فاصله گرفتند و فضای عمومی تهران برای اجرای مرحله بعدی عملیات آماده شد.

وی سپس گفت: پس از خلوت شدن خیابان‌ها، گروه‌هایی از اراذل و اوباش با دریافت پول وارد صحنه شدند و عملیات علیه دولت مصدق را دنبال کردند و در نهایت دولت مصدق سقوط کرد و کودتای ۲۸ مرداد به نتیجه رسید.

تقسیم منافع نفت پس از کودتا

فرمانده سپاه شهرستان دامغان در بخش دیگری از سخنان خود به وضعیت نفت ایران پس از کودتا اشاره کرد و گفت: پس از سقوط دولت مصدق، شرکت‌های خارجی بار دیگر به صنعت نفت ایران بازگشتند و سهم عمده‌ای از منافع نفتی ایران میان شرکت‌های انگلیسی، آمریکایی، هلندی و فرانسوی تقسیم شد.

وی این موضوع را یکی از مهم‌ترین پیامدهای کودتای ۲۸ مرداد دانست و اظهار کرد: آنچه پس از کودتا اتفاق افتاد نشان داد که مسئله اصلی قدرت‌های خارجی، منافع و منابع ایران بوده است.

درس بزرگ کودتای ۲۸ مرداد؛ اعتماد به مردم

احمدحسین‌پور در ادامه سخنان خود، یکی از مهم‌ترین درس‌های کودتای ۲۸ مرداد را ضرورت اعتماد به مردم عنوان کرد و گفت: یکی از مهم‌ترین نتایجی که از این واقعه تاریخی می‌توان گرفت، موضوع اتکا به قدرت‌های خارجی و غفلت از ظرفیت مردم است.

وی با اشاره به دیدگاه‌های رهبر شهید انقلاب درباره کودتای ۲۸ مرداد اظهار کرد: یکی از محورهای مهم این نگاه، انتقاد از تکیه به غرب و اعتماد به قدرت‌های خارجی است؛ چراکه تجربه تاریخی نشان داد قدرت‌های استکباری در نهایت منافع خود را دنبال می‌کنند.

فرمانده سپاه شهرستان دامغان افزود: محور دیگر، توجه به مردم است. اگر سرمایه اجتماعی و قدرت مردم مورد توجه قرار گیرد، بسیاری از نقشه‌های دشمنان خنثی خواهد شد.

قدرت مردم و جلوگیری از خطای محاسباتی دشمن

وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به حضور مردم در صحنه‌های مختلف انقلاب و نظام اسلامی گفت: یکی از ویژگی‌های مهم رهبر شهید، اعتماد به مردم و باور به ظرفیت آنها بود.

احمدحسین‌پور با اشاره به ماجرای حضور مردم در نماز نصر اظهار کرد: در شرایطی که دشمن تهدید کرده بود، تصور برخی مسئولان این بود که مردم به دلیل تهدیدات در مراسم حضور پیدا نمی‌کنند؛ اما حضور گسترده مردم نشان داد که در بسیاری از برآوردها، دو موضوع مورد توجه قرار نمی‌گیرد؛ یکی ظرفیت و قدرت مردم و دیگری عنایت الهی.

تأکید بر مقابله با جنگ شناختی و جنگ نرم

فرمانده سپاه شهرستان دامغان در بخش پایانی سخنان خود با اشاره به تحولات اخیر منطقه و جنگ ۱۲ روزه گفت: دشمن در عرصه سخت و نظامی از بخش قابل توجهی از ظرفیت‌های خود استفاده کرد، اما نتوانست جمهوری اسلامی ایران را به زانو درآورد.

وی با بیان اینکه دشمن همچنان جنگ نرم و جنگ شناختی را دنبال می‌کند، اظهار کرد: امروز بخش مهمی از برنامه دشمن در حوزه رسانه و فضای مجازی دنبال می‌شود و هدف آن کاهش تاب‌آوری مردم، ایجاد فشار اقتصادی و فعال کردن گسل‌های اجتماعی و قومی است.

احمدحسین‌پور افزود: دشمن تلاش می‌کند با ایجاد نارضایتی و ناامنی در داخل، زمینه را برای اجرای سناریوهای بعدی خود فراهم کند؛ بنابراین باید در برابر جنگ شناختی و رسانه‌ای دشمن هوشیار بود و اجازه نداد اختلافات و دوگانه‌های ساختگی، وحدت جامعه را هدف قرار دهد.

«مرگ بر آمریکا»؛ شعاری برخاسته از مقابله با ظلم و استکبار

وی همچنین با اشاره به شعار «مرگ بر آمریکا» گفت: این شعار ریشه در آموزه‌های قرآنی دارد و بیانگر مخالفت با ظلم، استکبار و جنایت است.

فرمانده سپاه شهرستان دامغان تأکید کرد: ملت ایران باید با شناخت درست از تاریخ و با حفظ هوشیاری، در برابر جریان استکبار ایستادگی کند و اجازه ندهد تجربه‌های تاریخی مانند کودتای ۲۸ مرداد تکرار شود.

احمدحسین‌پور در پایان با تأکید بر ضرورت حفظ وحدت و حضور مردم در صحنه گفت: قدرت اصلی کشور مردم هستند و دشمنان با وجود برخورداری از امکانات نظامی، اقتصادی و رسانه‌ای، در برابر ملتی که متحد، هوشیار و مقاوم باشد، به اهداف خود نخواهند رسید.

فرمانده سپاه شهرستان دامغان با ابراز امیدواری نسبت به پیروزی ملت ایران، سخنان خود را با دعوت مردم به حفظ هوشیاری، مقاومت، توکل و توسل به خداوند متعال و صلوات بر محمد و آل محمد(ص) به پایان رساند.